​ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਝੀਲ ‘ਚ ਗਣੇਸ਼ ਮੂਰਤੀ ਜਲ-ਪ੍ਰਵਾਹ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਵਿਵਾਦ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ

(ਦੇਸ ਪੰਜਾਬ ਟਾਇਮਜ਼): ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵੱਲੋਂ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਗਣੇਸ਼ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਵਿਸਰਜਿਤ ਕਰਨ (ਜਲ-ਪ੍ਰਵਾਹ ਕਰਨ) ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਵਾਦ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਇਸ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਰੰਪਰਾ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਪ੍ਰਤੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਬਹਿਸ ਛਿੜ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਦੋ ਬੱਚੇ ਭਗਵਾਨ ਗਣੇਸ਼ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਨੂੰ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਪਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਛੋਟੀ ਮੂਰਤੀ, ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੂਜਾ ਸਮੱਗਰੀ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਪਾਈ, ਤਾਂ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੀ ਮੂਰਤੀ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਈ ਪਰ ਫੁੱਲ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਤ੍ਵਾ ‘ਤੇ ਤੈਰਦੇ ਰਹੇ। ਇਸ ਵੀਡੀਓ ਨੂੰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਇਸ ਕੈਪਸ਼ਨ (ਲਿਖਤ) ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ: “ਆਮ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ: ਗੰਦਗੀ ਨਾ ਫੈਲਾਓ। ਹਿੰਦੂ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ: ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਗੰਦਗੀ ਪਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ।” ਇਸ ਪੋਸਟ ਨੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ‘ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲਹਿਰ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮੂਰਤੀ ਮਿੱਟੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕੁਦਰਤੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਘੁਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਸਰੋਤ ਵਿੱਚ ‘ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਗੰਦਗੀ ਫੈਲਾਉਣ’ ਦਾ ਕੰਮ ਦੱਸਦਿਆਂ ਇਸ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹਨ: ਪਹਿਲੀ ਟਿੱਪਣੀ: “ਭਾਰਤੀਆਂ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਰਲਦੇ। ਉਹ ਉਹੀ ਆਦਤਾਂ ਉੱਥੇ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਮੀਦ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨ।” ਦੂਜੀ ਟਿੱਪਣੀ: “ਮੂਰਤੀ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਫੁੱਲ-ਪੱਤੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਵਾਤਾਵਰਨ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚੇਗਾ। ਮੈਨੂੰ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ।” ਤੀਜੀ ਟਿੱਪਣੀ: “ਗੰਦਗੀ ਫੈਲਾਉਣਾ ਗਲਤ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਬਹਾਨਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ। ਪਰ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦਾ ਇਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਲੈਣਾ-ਦੇਣਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੀ ਕੋਈ ਵੀ ਪਰੰਪਰਾ ਝੀਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਨਹੀਂ ਕਹਿੰਦੀ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਪਰਿਵਾਰ ਕਿਸੇ ਸਥਾਨਕ ਆਦਤ ਜਾਂ ਬੇਤੁਕੀ ਪਰੰਪਰਾ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾਓ—ਨਾ ਕਿ ਪੂਰੇ ਧਰਮ ਨੂੰ।” ਚੌਥੀ ਟਿੱਪਣੀ: “ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋ ਤਾਂ ਇਹ ਠੀਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਬਾਹਰ ਜਾਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਲੋਕ ਗੰਦਗੀ ਪਾਉਣਾ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਘੁਲਣਸ਼ੀਲ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਲੋਕ ਅਜਿਹੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।” ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਇੱਕ ਉਪਭੋਗਤਾ ਨੇ ਤਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ‘ਤੇ ਭਾਰੀ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਤੱਕ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਲਿਖਿਆ, “ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਵੀਡੀਓ ਹੈ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਲੱਭ ਕੇ ਭਾਰੀ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਨਾਲ ਹੀ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਦੂਤ (Ambassador) ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੰਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਕਿ ਅਜਿਹੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ ਨਾ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਕੈਨੇਡਾ ਦੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਵੀ ਜਲਦੀ ਹੀ ਗੰਗਾ ਅਤੇ ਯਮੁਨਾ ਵਰਗੀਆਂ ਹੋ ਜਾਣਗੀਆਂ।”